Wydłużanie aktywności zawodowej
kluczowe wnioski z badania Brainstorm Group
Badanie Brainstorm Group na 521 pracownikach i menedżerach firm sektora MŚP w Małopolsce ujawniło paradoks postaw wobec wydłużania aktywności zawodowej: 66% badanych chce przejść na emeryturę, gdy tylko uzyska do tego prawo, ale jednocześnie 73% deklaruje gotowość do dalszej pracy. O tym, kto zostaje aktywny zawodowo dłużej, decydują przede wszystkim zdrowie i kompetencje - nie sam wiek.
To ważny sygnał dla pracodawców. Wobec starzenia się kadr (wskaźnik zatrudnienia osób 55-64 lata wzrósł w Polsce z ok. 42% w 2015 r. do blisko 60% w 2024 r. - CIOP-PIB, „Siła Wieku 50+", 2025) doświadczeni pracownicy stają się kapitałem, którego nie warto tracić. Oto co pokazało badanie i jak wykorzystać te wnioski.
O tym będzie
Z tego artykułu dowiesz się:
- Jak i na kim przeprowadziliśmy badanie (metodologia)
- Dlaczego pracownicy chcą przejść na emeryturę, a mimo to są gotowi pracować dalej
- Czym różnią się postawy pracowników fizycznych i umysłowych
- Co firmy powinny zrobić, by wykorzystać potencjał doświadczonych pracowników
Jak powstało badanie?
Badanie zrealizował zespół Brainstorm Group w ramach projektu Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Krakowie „Pracownicy - najlepsza inwestycja dla firmy". Objęło 521 respondentów z 80 firm sektora małych i średnich przedsiębiorstw w Małopolsce - zarówno pracowników, jak i kadrę zarządzającą. Sprawdzaliśmy postawy i świadomość wobec wydłużania aktywności zawodowej: plany emerytalne, gotowość do dalszej pracy, wiedzę o emeryturze i realne działania na rzecz zachowania zdolności do pracy.
→ Postawy pracowników najlepiej sprawdzić przez badanie zaangażowania lub badania pracownicze.
Co pokazały wyniki?
- 66% planuje przejść na emeryturę, gdy tylko uzyska prawo - ale z wyraźną różnicą: 75% pracowników fizycznych chce zakończyć pracę od razu, wobec 60% pracowników umysłowych.
- 73% deklaruje gotowość do dalszej pracy mimo chęci przejścia na emeryturę; 62% chce pozostać aktywnym zawodowo tak długo, jak to możliwe. Pracownicy umysłowi są do tego nieco bardziej skłonni.
- Tylko 33% wie, ile wyniesie ich przyszła emerytura - choć 72% deklaruje znajomość czynników, które wpływają na jej wysokość. Luka między „wiem, od czego zależy" a „wiem, ile dostanę" jest ogromna.
- 69% podejmuje aktywne działania, by jak najdłużej zachować zdolność do pracy. Osoby dbające o zdrowie i rozwijające kompetencje częściej planują pracę także po osiągnięciu wieku emerytalnego. Warto rozwijać kompetencje menedżerskie niezależnie od wieku.
Paradoks emerytalny - i co za nim stoi?
Zestawienie dwóch liczb - 66% chce odejść, 73% jest gotowych zostać - nie jest sprzecznością. To sygnał, że decyzja o pozostaniu w pracy zależy od warunków, a nie od samego wieku. Gdy praca nie rujnuje zdrowia i daje poczucie sensu oraz rozwoju, gotowość do jej kontynuowania rośnie.
Różnica między pracownikami fizycznymi (75% chce odejść od razu) a umysłowymi (60%) wskazuje, gdzie leży dźwignia: obciążenie fizyczne i ergonomia. Dla jednych kluczowe będą programy prozdrowotne i lżejsze stanowiska, dla innych - rozwój kompetencji i elastyczność. Jedno rozwiązanie dla wszystkich nie zadziała.
→ Postawy i gotowość pracowników najlepiej mierzyć u siebie. Zobacz, jak działa badanie zaangażowania pracowników.
Jakie są wnioski dla biznesu?
Jak wykorzystać potencjał doświadczonych pracowników i realnie wydłużać ich aktywność? Badanie wskazuje sześć kierunków:
Programy prozdrowotne i ergonomia
Szczególnie dla pracowników fizycznych - to u nich chęć szybkiego odejścia jest największa. Zdrowie jest warunkiem dalszej pracy.
Rozwój w każdym wieku
Wspieraj edukację i rozwój kompetencji niezależnie od wieku - to osoby rozwijające się częściej planują dłuższą aktywność.
Edukacja emerytalna
Tylko 33% wie, ile wyniesie ich emerytura. Programy edukacji emerytalnej zmniejszają niepewność i pomagają świadomie planować.
Indywidualne ścieżki kariery
Zamiast jednej polityki dla wszystkich - dopasuj rolę i tempo do etapu życia i możliwości pracownika.
Elastyczne formy zatrudnienia
Skrócony etat, mentoring, praca projektowa - obniżają barierę pozostania w firmie po osiągnięciu wieku emerytalnego.
Wykorzystanie doświadczenia
Uczyń z wiedzy seniorów kapitał: mentoring, przekazywanie know-how, role eksperckie. Doświadczenie odchodzi razem z pracownikiem.
FAQ - najczęstsze zadawane pytania o wydłużanie aktywności zawodowej
Postaw i świadomości pracowników oraz kadry MŚP w Małopolsce wobec wydłużania aktywności zawodowej. Objęło 521 respondentów z 80 firm, w projekcie WUP Kraków.
66% badanych - z różnicą: 75% pracowników fizycznych i 60% umysłowych chce zakończyć pracę, gdy tylko uzyska prawo do emerytury.
Tak - 73% deklaruje gotowość do dalszej pracy mimo chęci przejścia na emeryturę, a 62% chce pozostać aktywnym zawodowo jak najdłużej.
To podejście do organizacji pracy uwzględniające wiek i etap życia pracownika - zdrowie, ergonomię, rozwój kompetencji i elastyczne formy zatrudnienia.
Inwestować w zdrowie i ergonomię, rozwój w każdym wieku, edukację emerytalną, indywidualne ścieżki kariery, elastyczne zatrudnienie i wykorzystanie doświadczenia.
Pracownicy fizyczni częściej chcą odejść od razu (75% vs 60%) - kluczowe jest u nich zdrowie i ergonomia; u umysłowych większą rolę gra rozwój i elastyczność.
Słowniczek pojęć
Wydłużanie aktywności zawodowej
Utrzymywanie pracownika w zatrudnieniu dłużej, także po osiągnięciu wieku emerytalnego.
Zarządzanie wiekiem
Organizacja pracy uwzględniająca wiek i etap życia pracownika (zdrowie, rozwój, elastyczność).
Srebrna gospodarka
Obszar gospodarki związany z potrzebami i potencjałem osób starszych, w tym pracowników 50+.
